Maastricht UMC+
Het schakelconsult op de Stadspoli draait al negen maanden als pilot binnen het Beweeghuis. De eerste bevindingen, afkomstig uit een afstudeeronderzoek van Iris van Mook in samenwerking met Erasmus University en VGZ, zijn veelbelovend: patiënten begrijpen hun behandelopties beter, ervaren meer rust in het gesprek en voelen zich meer betrokken bij het maken van een passende keuze voor hun beweegklachten. Dit is belangrijk voor álle patiënten, maar vooral voor mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden. Voor hen is het overzien van de opties en de bijbehorende consequenties vaak extra uitdagend.
“Ik voelde me eindelijk op mijn gemak om vragen te stellen. Alles werd rustig uitgelegd, zonder moeilijke woorden,” vertelt een patiënt.
Meer tijd, meer begrip
Tijdens het schakelconsult gaat een white-label fysiotherapeut gedurende ca. 3 kwartier in gesprek met de patiënt om samen te kijken wat voor hen belangrijk is en om verschillende behandelopties te bespreken. Visuele hulpmiddelen, zoals een praatplaat en een keuzekaart in beeld ondersteunen het gesprek. Dit helpt patiënten om hun situatie beter te begrijpen.
“Het was fijn om de opties op papier te zien. Dat gaf me overzicht,” aldus een andere patiënt.
De ervaringen zijn overwegend positief. Patiënten noemen het consult “rustig”, “persoonlijk” en “duidelijk”. Ze waarderen vooral de tijd en aandacht die ze krijgen. Hoewel sommige patiënten aanvankelijk niet precies weten waarom ze zijn doorverwezen, ervaren ze na afloop meer helderheid over hun situatie en de mogelijke behandelopties. Die duidelijkheid draagt bij aan meer vertrouwen en betrokkenheid bij het maken van een passende keuze.
Conservatieve keuzes dankzij betere uitleg
Verschillende patiënten gaven aan dat ze de voor- en nadelen van de behandelingen beter begrepen. Na het schakelconsult kiezen patiënten vaker voor een niet-operatieve behandeling, zoals fysiotherapie of een beweegprogramma via Maastricht Sport, in plaats van een operatie. Deze gerichte ondersteuning maakt Samen Beslissen toegankelijker en leidt tot keuzes die beter past bij hun situatie en voorkeuren
Zorgverleners zien de meerwaarde
Een van de orthopedisch chirurgen die regelmatig verwijst naar het schakelconsult ziet duidelijk de meerwaarde:
“Soms merk je dat een patiënt extra uitleg nodig heeft. Dan is het fijn dat ik kan zeggen: u krijgt een extra gesprek waarin alles rustig wordt doorgenomen. Dat geeft hen vertrouwen én ruimte om echt mee te denken,” aldus de orthopedisch chirurg.
Het schakelconsult biedt ruimte om écht samen te beslissen. Tijdens de observaties viel op dat de fysiotherapeut gebruik maakte van begrijpelijke taal, visuele hulpmiddelen en de terugvraagmethode toepaste om te controleren of de patiënt de informatie goed begreep.
Pilot wordt voortgezet: aanbevelingen voor verbetering
Op basis van de eerste positieve ervaringen wordt de pilot voortgezet en verder doorontwikkeld. Tegelijkertijd worden er stappen gezet om de aanpak verder te verbeteren.
Aanbevelingen uit het onderzoek zijn onder andere:
- Betere herkenning van beperkte gezondheidsvaardigheden door de scholing ‘hoe omgaan met beperkte gezondheidsvaardigheden?’ structureel aan te bieden aan zorgverleners
- Duidelijkere uitleg bij verwijzing, zodat patiënten weten wat ze kunnen verwachten.
- Optimaliseren van het proces, gebruik materialen en andere naam suggestie voor het schakelconsult.
Met deze verbeteringen wil het Beweeghuis ervoor zorgen dat het schakelconsult niet de uitzondering blijft, maar een vast onderdeel wordt van de best passende beweegzorg.
